Dertien jaar lang hing het aan de gevel van het gemeentehuis. Nu komt het voor de eerste keer naar beneden en herstellen leerlingen van Campus MAX het kleinste museum ter wereld weer in zijn oude glorie.

• Sien Hermans – januari 2026 – Het Belang van Limburg
• Foto’s – © Mine Dalemans
• Lees hier het volledig artikel

Het hangt meer dan vijf meter boven de grond, is 35 op 35 op 35 centimeter groot en je hebt een verrekijker nodig om de binnenkant te zien. LOMAK (Loois Museum voor Actuele Kunst) is het kleinste museum ter wereld – althans volgens de oprichters – en hangt sinds 2013 aan de blinde muur van het gemeentehuis in Tessenderlo-Ham. Enkel met de verrekijker die aan de Sint-Martinuskerk staat, kan je in de kubus kijken.

Het museum was een cadeau aan de gemeente van serviceclub Kiwanis Tessenderlo Alchemia voor haar 20-jarig bestaan. “Tessenderlo had nog geen museum en dat wilden we graag veranderen. Maar budget voor een groot museum was er niet en dus kwamen we op het idee om het kleinste museum te openen. Een box van 35 centimeter groot waarin drie keer per jaar een andere kunstenaar een werk exposeert”, legt oprichter Jef Otte uit.

Herstel

Maar de tand des tijds laat duidelijk zijn sporen na. Een krom deurtje en kapot glas zijn slechts enkele van de tekenen dat het museum in verval geraakte. “Het kunststof was ook verduurd. Alles wat je vastnam, ging kapot.”

En dus besloot het bestuur van LOMAK dat het hoog tijd was voor een restauratie. Daarvoor klopte het aan bij de zevendejaars van de lasafdeling van Campus MAX Tessenderlo. Zij demonteerden het museum voor de eerste keer in dertien jaar. “Wat ik zo leuk vind aan dit project is dat we echt iets nuttigs doen. We werken aan iets dat we daarna nog gaan zien hangen”, zegt Brent Copermans (19). “Dat is leuker dan de lasopdrachten die we in de les maken en die op het einde van het jaar in de vuilnisbak belanden.”

Samen met Lander Verheyen (19) ontfermt Brent zich over de restauratie van de box. Sloten worden vervangen, scharnieren worden gelast en nieuw ontspiegeld glas wordt geplaatst. “Waarschijnlijk zijn we hier nog een tweetal weken mee bezig.”

Vervolgens gaat het museum naar een lakkerij, waar ze het poedercoaten. De leerlingen van de elektriciteitsafdeling herstellen de verlichting en het verwarmingssysteem en daarna kunnen Lander en Brent dat monteren. “De volledige herstelling zal nog twee maanden duren.”

Resem kunstenaars

“Maar in juni moet het klaar zijn”, lacht oprichter Jef. “Want dan heropenen we het LOMAK met een kunstwerk van Frans Vogels. Het is onze 35ste vernissage, dus we doen dat feestelijk.”

Het LOMAK mag dan wel het kleinste museum van België zijn, de kunstenaars zijn dat allerminst. De eerste vernissage was van Koen Vanmechelen. Maar ook Herman Maes, Rio Staelens, Herman van Veen en Gijs Van Vaerenbergh – bekend van het doorkijkkerkje Reading between the lines in Borgloon – staan in dat rijtje.

“De kunstenaars die in het LOMAK exposeren, spreken we zelf aan”, legt Jef uit. “Ze maken een werk speciaal voor het museum. Dat is vaak een hele uitdaging, omdat ze veel kleiner moeten werken dan ze gewend zijn. Maar dat vinden ze net leuk.”

Vrijdag 19 juni om 20 uur wordt het LOMAK opnieuw geïnstalleerd met een feestelijke plechtigheid in de Sint-Martinuskerk.